Wat is een functiehuis?
Wat is het verschil tussen een functiehuis en een salarishuis?
Wat zijn de voordelen van een functiehuis?
Wat staat er in een functiehuis?
Voorkom deze valkuilen bij het opstellen van een functiehuis
Wat zijn de nadelen van het niet hebben van een functiehuis?
Ik heb een functiehuis: wat zijn de volgende stappen?
Ik heb al een functiehuis, maar wil deze actualiseren
Wat is een functiehuis?
Een functiehuis is een samenhangend overzicht van alle functies binnen een organisatie, logisch geordend op niveaus, rollen en verantwoordelijkheden. Het functiehuis laat zien hoe functies zich tot elkaar verhouden en welke doorgroeimogelijkheden er zijn.
Wat is het verschil tussen een functiehuis en een salarishuis?
De termen functiehuis en salarishuis worden nog wel eens met elkaar verward. Ze hangen met elkaar samen, maar het zijn twee losse onderdelen. Het functiehuis vormt de basis voor een salarishuis: zonder duidelijke functieomschrijvingen kun je geen eerlijk salarishuis opstellen.
Als het functiehuis is vastgesteld, kunnen functies worden gewaardeerd en ingedeeld in salarisschalen. Bij toepassing van een cao gebeurt dit door matching met cao-functies; bij het ontbreken van een cao wordt gebruikgemaakt van functiewaardering en externe benchmarks. Leonard Quist (HR-adviseur bij Sigma): “Een betrouwbare salarisbenchmark begint met een goed functiehuis. Zonder duidelijke functieomschrijvingen ga je de verkeerde dingen met elkaar vergelijken. Pas wanneer je weet wat een functie inhoudt, kun je een salarishuis opstellen.”
Wat zijn de voordelen?
Een functiehuis biedt veel voordelen voor je organisatie:
- Dankzij een functiehuis kun je als werkgever transparant zijn over wat je van een medewerker in een bepaalde functie verwacht, dit schept een objectief uitgangspunt voor beoordelingsgesprekken en beloningen.
- Vooral in kleinere organisaties biedt een functiehuis helderheid voor alle medewerkers over wie waar verantwoordelijk voor is en wie welke taken uitvoert.
- Het hebben van een functiehuis helpt om goed voorbereid te zijn op de Wet Loontransparantie. Als gevolg van deze wet krijgen werkgevers meer verplichtingen op het gebied van transparantie in salarissen, doorgroeimogelijkheden en functies.
- Een functiehuis biedt medewerkers duidelijkheid over ontwikkelperspectief en doorgroeimogelijkheden binnen de organisatie.
- Een functiehuis ondersteunt HR bij werving en selectie door duidelijke functieprofielen en verwachtingen vast te leggen. Hierdoor kan HR gerichter kandidaten beoordelen en objectief vergelijken.
Wat staat er in een functiehuis?
Wat er in een functiehuis staat, verschilt per organisatie. Als HR-professional kun je het voor je organisatie zo uitgebreid of beknopt maken als je zelf wil. Ook de inhoud en de vorm van het functiehuis laat je aansluiten bij je organisatie.
Onderstaande onderdelen komen vaak voor in een functiehuis:
- Een organogram met een duidelijke structuur van afdelingen en hoe de lijntjes lopen in de organisatie.
- De plek van de functie in de organisatie.
- Per functie aan wie de medewerker verantwoordelijkheid aflegt.
- Functieomschrijving, takenpakket, bevoegdheden en verantwoordelijkheden van elke functie.
- Functiejaren, ervaring, aansturen van mensen, complexiteit van bepaalde taken.
- Ervaringsniveau van functies
- Leerlijn/ontwikkelperspectief.
- Competenties die bij een bepaalde functie worden verwacht.
- Bepaalde KPI’s die verbonden zijn aan een functie.
De HR-adviseurs van Sigma staan voor je klaar voor het opstellen van een objectief functiehuis dat bij je organisatie en HR-processen past. HR-adviseur Leonard vertelt hoe dit in z’n werk gaat: “We starten met een nulmeting om helder te krijgen wat medewerkers wel en niet in hun functie doen. Op basis daarvan maken we heldere functieomschrijvingen met bijbehorende competenties en ontwikkelniveaus. Daarna kunnen we de functies benchmarken en vertalen naar een passend salarishuis.”
Voorkom deze valkuilen
Een functiehuis opstellen vraagt tijd en deskundigheid. HR-adviseur Leonard behoedt je graag voor valkuilen die hij in de praktijk vaak tegenkomt bij het opstellen van een functiehuis: “Betrek je medewerkers bij het opstellen van een functiehuis, zonder hun input bestaat het risico dat je geen volledig en gedragen resultaat krijgt. Werk niet top‑down, maar ga in gesprek om draagvlak te creëren. Houd functieomschrijvingen daarbij beknopt: als je te gedetailleerd wordt, bestaat de kans dat medewerkers iets níét doen, omdat het niet in hun functieomschrijving staat.”
Wat zijn de nadelen van het niet hebben van een functiehuis?
In de praktijk blijkt dat veel bedrijven geen functiehuis hebben. Zodra je als bedrijf meer dan tien medewerkers in dienst hebt, kan dit gaan wringen. Het niet hebben van een functiehuis kan namelijk vervelende consequenties hebben en frustratie bij medewerkers met zich meebrengen:
- Het is voor medewerkers onduidelijk wie waar verantwoordelijk voor is. Dus worden bepaalde taken simpelweg niet uitgevoerd of vallen tussen wal en schip.
- Er is een minder efficiënte samenwerking tussen medewerkers.
- Er zijn geen heldere verwachtingen: wat verwacht je als werkgever van bepaalde functies als je niks hebt vastgelegd? En hoe moet de medewerker weten wat jij als werkgever verwacht als dit niet zwart op wit staat?
- Er is geen solide basis om feedback-/ontwikkelgesprekken te voeren. Doordat er geen transparante verwachtingen zijn, kun je ook geen gegrond feedbackgesprek voeren.
- Je hebt als werkgever zonder functiehuis geen solide basis voor een beloningsstructuur (salarishuis).
- Zonder functiehuis ben je als organisatie niet goed voorbereid op de Wet loontransparantie, die meer openheid over beloning verplicht stelt. Een functiehuis vormt de basis voor een transparant salarishuis, dat straks verplicht is.
Ik heb een functiehuis: wat zijn de volgende stappen?
Als het functiehuis staat, is de volgende logische stap het inrichten van een salarishuis en het uitvoeren van een salarisbenchmark. Een functiehuis maakt het mogelijk om functies objectief te vergelijken, zowel intern als extern. Zonder deze basis is een betrouwbare salarisbenchmark vrijwel onmogelijk: functietitels zeggen namelijk weinig als de inhoud van het werk per organisatie verschilt. Dankzij duidelijke functieomschrijvingen weet je precies welke verantwoordelijkheden, taken en zwaarte bij een functie horen. Hierdoor vergelijk je alleen gelijkwaardige functies met de markt.
Met een goede benchmark leg je de basis voor marktconforme salarissen, transparantie richting medewerkers en een toekomstbestendig beloningsbeleid dat is vastgelegd in een salarishuis. Ook voor het opstellen van een salarishuis , staan de adviseurs van Sigma voor je klaar.
Ik heb al een functiehuis, maar wil deze actualiseren
Een functiehuis is geen statisch instrument. Organisaties veranderen, functies groeien mee en nieuwe rollen ontstaan. Het is daarom verstandig om je functiehuis periodiek te herzien en te actualiseren. Sluiten de functieomschrijvingen nog aan bij de dagelijkse praktijk? Zijn verantwoordelijkheden, niveaus en competenties nog actueel? Onze adviseurs ondersteunen je graag bij het updaten van je functiehuis. Zo blijft je functiehuis een stevig fundament voor beloning, ontwikkeling en groei.
sigma staat graag voor je klaar
Zonder functiehuis binnen je organisatie is het onduidelijk bij wie bepaalde verantwoordelijkheden liggen en ontbreken structuur en loopbaanperspectief voor je medewerkers. Het opstellen van een goed en actueel functiehuis biedt voordelen voor zowel de werkgever als de medewerkers en vormt de basis voor een salarishuis en een transparante beloningsstructuur die vanaf 2027 verplicht is.
Bij Sigma zetten we ons in voor waardevol werkgeverschap. We bieden innovatieve oplossingen en advies op elke gebied waarin een organisatie met personeel is verbonden. Onze adviseurs kunnen je ondersteunen bij het opstellen of actualiseren van een functiehuis. Lees hier meer over onze dienstverlening op het gebied van HR-advies en arbeidsvoorwaardenadvies.
Wil je als werkgever of HR-professional ondersteuning bij het opstellen of actualiseren van een functiehuis? Neem vrijblijvend contact met ons op!